ماهروز

برای شناخت خصیصه و سرشت یک جامعه، هیچ نموداری بهتر از نوع تاریخی که می نویسد یا نمی نویسد نیست (ای. ایچ. کار).

یک کتاب جالب

هفته پیش در کلاس درس « تاریخ هنر اسلامی » وقتی از نقاشی های دوره ایلخانی و تیموری بحث می کردم، اشاره ای کردم به کلاه هایی که در نقاشی های باقی مانده از سده های گذشته به چشم می خورد و به مناسبت در باره جایگاه کلاه در فرهنگ ایرانی سخن گفتم.


گفتم گرچه کلاه سر گذاشتن امروزه رونق قدیم را ندارد، ولی کم و بیش هنوز هم مرسوم است. نیز گفتم کلاه در فرهنگ ما ایرانی ها جایگاهی خاص دارد. به بعضی ضرب المثل های مربوط به کلاه اشاره کردم و گفتم تعداد این ضرب المثل ها بسیار زیاد است و دانشجویان را در این باره ارجاع دادم به کتاب امثال و حکم دهخدا. در پایان نیز گفتم به نظر من می توان یک پایان نامه تحصیلی در باره کلاه نوشت. این هفته در همان کلاس، یکی از دانشجویان کتابی را همراه آورده بود که در همین باره نوشته شده است: تاریخچه پوشش سر در ایران، نوشته خانم دکتر سهیلا شهشهانی، انتشارات مدبّر، چاپ سال١٣٧۴، ٢٠٣صفحه.

 خانم شهشهانی در این کتاب ارزشمند پس از بیان مقدماتی در باره سرپوش ها در تاریخ بشر و ابعاد سیاسی، اجتماعی و دینی آن، به معرفی سرپوش ها و کلاه های ایرانی از قدیم ترین ایام تا دوره قاجاریه پرداخته است. کار ایشان مستند است به متون و منابع متعدد تاریخی و آثار باقی مانده در برخی موزه های مشهور دنیا. خانم شهشهانی بر اساس این متون و آثار، مجموعه ای ارزشمند از تصاویر و توضیحات در باره کلاه ها و سرپوش های مختلف ایرانی ترتیب داده است.

مطالعه این کتاب، اطلاعات اجتماعی و هنری جالبی را در اختیار خوانندگان قرار می دهد. چنین آثار ارزشمندی نشان می دهند چه موضوعات جالب و بکری در تاریخ ما وجود دارد که تاکنون مورد توجه جدی پژوهشگران قرار نگرفته اند. متأسفانه باید گفت بررسی های تاریخی ما تا حد زیادی سیاست زده شده اند و اصولا مردم ما از تاریخ، تنها سرگذشت پادشاهان و قهرمانان را به خاطر می آورند. به نظر می رسد باید توجه دانشجویان، دانش آموزان، پژوهشگران و همه مردم را بیش از پیش به تاریخ اجتماعی، فرهنگی، هنری  و معیشتی جوامع تاریخی جلب کرد. این کار علاوه بر تقویت هویت فرهنگی و ملی، می تواند جنبه ای کاربردی نیز داشته باشد. شاید بتوان نمونه هایی از چنین لباس هایی را دوباره احیاء و به علاقمندان عرضه کرد. متأسفانه این نوع نگاه به تاریخ در کشور ما هنوز فراگیر نشده است.  

 

یک صفحه از کتاب تاریخچه پوشش سر در ایران 

  
نویسنده : ; ساعت ۱:٥۸ ‎ق.ظ روز پنجشنبه ۱٠ اردیبهشت ۱۳۸۸
تگ ها : کتاب