جغرافیای کوفه

 جغرافیای تاریخی کوفه عنوان کتابی است از این جانب که همین روزها مشترکا توسط پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و انتشارات سمت منتشر شده است.این کتاب ترجمه یک متن فرانسوی است با عنوان  Explication du plan de kufa (تفسیر نقشه کوفه)، نوشته مستشرق مشهور فرانسوی لویی ماسینیون (1883-1962م). بلافاصله بیفزایم که من گرچه تاکنون چیزهایی از عربی ترجمه کرده ام و گاهی به مدد کتاب های لغت و کمک گرفتن از این و آن، سر به سر بعضی متون انگلیسی نیز می گذارم، اما اصلا فرانسه نمی دانم و این ترجمه را هم بر اساس ترجمه عربی کتاب صورت داده ام.

این اثر ماسینیون در سال 1939 م توسط محمد تقی المصعبی در عراق به عربی ترجمه شده است؛ المصعبی پاورقی هایی نیز بر متن کتاب افزوده است. بعدها سلمان کامل الجبوری متن این ترجمه را تصحیح و با افزودن تعلیقاتی، تجدید چاپ کرد. آنچه من ترجمه کرده ام، متن عربی است به اضافه مهم ترین پاورقی ها و تعلیقات المصعبی و الجبوری. البته باز هم بلافاصله بیفزایم که متن فارسی (ترجمه این جانب) و ترجمه عربی، توسط جناب آقای دکتر افضل وثوقی، استاد دانشمند رشته زبان و ادبیات فرانسه دانشگاه فردوسی، دقیقا با متن فرانسه مقایسه و تطبیق داده شده است.

اما آنچه مرا به ترجمه این اثر ماسینیون واداشت، چند نکته بود:

نخست اینکه اولین اثری است که به شیوه جدید در باره جغرافیای تاریخی کوفه منتشر شده است و از این نظر بر دیگر آثار مشابه برتری دارد. بسیاری از نویسندگانی که بعد از این، در باره تاریخ و جغرافیای کوفه کتاب یا مقاله نوشته اند، از این اثر به فراوانی بهره برده اند.

دوم اینکه مطالعات ماسینیون در این باره بسیار دقیق و گسترده است. او بر اساس دانش تاریخی، جغرافیایی، باستان شناسی و مشاهدات میدانی خود به نوشتن این متن پرداخته است، و اثر او حاوی نکاتی دقیق در باره جغرافیا و تاریخ کوفه است. به نظر این جانب هیچ مطالعه جدی تاریخی در باره کوفه و تاریخ تشیع در این شهر، بدون مراجعه به این کتاب کامل نخواهد بود.  

نکته سوم اینکه ماسینیون در نوشتن این متن پرگویی نکرده و به حواشی نپرداخته و در بند افزودن بر حجم کار خود نبوده است. متن بسیار مختصر و البته بسیار مفید است، و به نظر می رسد از این نظر سرمشقی خوب برای نویسندگان آثار تاریخی باشد.  

اما نکته چهارم اینکه پاورقی ها و تعلیقاتی که مترجم عربی و  مصصح آن بر متن افزوده اند و من برگزیده ای از آنها را ترجمه کرده ام‌ نیز حاوی مطالبی مفید، و برای خوانندگان آثار تاریخی قابل استفاده و ارزشمندند.

 

/ 9 نظر / 24 بازدید
صدقی

آقای دکتر قنوات به شما تبریک می گویم. چاپ کتاب از انتشارات معتبری همچون سمت رویداد بسیار نیکویی است. امیدوارم کتابهای بسیاری با پشتکار شما چاپ و به دست علاقمندان برسد.

هاتف

من فکر می کنم برای یک نویسنده هیچ تبریکی بهتر از همان کتابی که نوشته یا ترجمه کرده نیست. خسته نباشید و خدا قوت تان بدهد.

واحدي

سلام استاد.واقعا خداقوت .تبريك . به اميد موفقيت روز افزون براي شما

دهقان نژاد

سلام کار بسیار خوبی خواهد بود زیرا اطلاعات ما در باره چنین موضوعاتی بسیار اندک است . محققین تاریخ اسلام نیزغالبا با نگاه روایت گونه به تاریخ اسلام نگاه کرده اند و به نگاهی از منظر جامعه شناسی تاریخی به ان نپرداخته اند.

متقاضی

سلام : میشه پست بعدی وبلاگتونو اختصاص بدین به جایگاه صوفی ها در تاریخ،و اینکه ایا از نظر یک مورخ این فرقه در اسلام اصالت دارند؟ یا نه... با تشکر

متقاضی

سلام: ممنون توجه نکرده بودم بند الف بود... ولی من امروز با هم اتاقیم رفتیم حسینیه صوفی ها خیلی عقایدشون جالب بود،یاد قیام المقنع افتادم که با ادعاهایی که کرد گروهی از مردمان زود باور و ساده اندیش رو به دور خودش جمع میکرد و به دلخواه مسایل رو مورد تفسیر و تعبیر قرار میداد...

مهدیخانی

سلام آقای دکتر. تبریک می گویم، همچون دیگر آثارتان مختصر و مفید.

khazan

سلام استاد عزيز!دمتون گرم بهتون تبريك ميگم،ايشالله كه موفقيتهاتون روز به روز بيشتر بشه.

جمال موسوی

بسیار سپاسگزارم که کتاب را داغ داغ به این بنده در مشهد هدیه فرمودید. پس از بازنشستگی استادم جناب دکتر قرچانلو-حفظه الله- درس جغرافیای تاریخی در گروه تاریخ و تمدن اسلامی دانشکده الهیات دانشگاه تهران بر عهده این کمترین قرار گرفته است. در پی کتاب یا مقاله ای بودم که دقیقا الگوی یک تحقیق خوب در مبحث جغرافیای تاریخی باشد.آیا این کتاب می تواند چنین الگویی باشد؟ پس از بررسی حتما در این باره اظهار نظر خواهم کرد. موفقیت روزافزون شما را آرزومندم.